Hoàngquang’s Blog

15/02/2012

Hà Sĩ Phu – Suy nghĩ cùng bác Lê Hiền Đức

Hà Sĩ Phu

Hoà Vân Tiên Lãng : một cơ hội bỏ lỡ
nguyencuvinh VỤ TIÊN LÃNG- KỲ 11: THẨM PHÁN NGÔ VĂN ANH VÀ BẢN THỎA THUẬN MA QUỶ Ông Dương Trung Quốc: “Tiên Lãng chỉ là phần nổi nhỏ của tảng băng chìm” nguoibadon Không dùng súng hoa cải thì bao giờ mới “đòi” được đầm (?!) tuanvietnam Chuyện đất đai, đến lúc cũng phải nhìn thẳng vào sự thật Đào Tuấn Sở hữu vô chủ Trương Duy Nhất – Tập dân chủ (bài 3): Vượt qua nỗi sợ hãi + Nhân chuyện Tiên Lãng, đọc lại “Cái đêm hôm ấy… đêm gì?” HỌA SĨ MAI XUÂN DŨNG KÝ HỌA CHÂN DUNG ĐỖ HỮU CA huynhngocchenh TỪ TIÊN LÃNG NGHĨ VỀ SỰ BẤT TRỊ CỦA NHÀ NƯỚC ĐỨC TRỊ

***
Hà Sĩ Phu-Suy nghĩ cùng bác Lê Hiền Đức
(nhân bài Thế thiên hành đạo) [1]
PHẦN 1: Suy nghĩ về “phương pháp đòn bẩy”.
Nhân vụ án/ vụ xung đột Đoàn Văn Vươn ở Tiên Lãng – Hải Phòng, bác Lê Hiền Đức [2] đã viết một bài, nhan đề “Thế thiên hành đạo” . Bài viết rất ngắn, nhân một vụ việc ở một địa phương nhưng mang sức nặng ngàn cân, bởi trong đó kìm nén những áp lực mang tính hệ thống, trải dài nhiều năm và trải rộng suốt mọi miền đất nước.
Một trướng ngại khổng lồ như vậy lại đè lên vai một phụ nữ đã ngoại 80 (do bà tự nguyện gánh lấy), lại còn bị trói bởi đủ thứ dây vô hình (nào là đảng viên tham gia từ ngày đầu cách mạng, nào là mật báo viên thân cận của “bác Hồ”, nào là cái tên Hiền Đức cũng do cụ Hồ đặt cho…). Một người nhỏ thó muốn bẩy một tảng đá khổng lồ, nếu không thể dùng mìn dùng bom, đương nhiên phải biết dùng đòn bẩy. Chẳng riêng gì bác Hiền Đức mà trong tương quan toàn xã hội hiện nay thì phe CHÍNH còn quá nhỏ yếu so với phe TÀ (thơ Nguyễn Duy: Người tốt nhiều hơn sao cái xấu mạnh hơn?), nếu không biết dùng đòn bẩy thì những người tử tế chỉ còn cách ngồi mà khóc. Về lý thuyết đòn bẩy, một người có thể nâng cả Trái đất nếu có một điểm tựa chịu nổi sức tỳ và có một cánh tay đòn đủ dài vả đủ cứng. Bác Hiền Đức, do đơn thương độc mã nên đã buộc phải dùng kiểu đòn bẩy này và dùng rất tài.
Vụ Tiên Lãng cũng như bao vụ oan sai khác đều là xung đột giữa CHÍNH QUYỀN và DÂN QUYỀN. Một bài rất ngắn bênh cho DÂN QUYỀN mà dẫn ra toàn những lời, của những người thuộc hệ CHÍNH QUYỀN [3]. Dùng đến hai phần ba bài viết chỉ để thiết kế cho xong chiếc đòn bẩy, có đòn bẩy rồi bác Hiền Đức chỉ cần dùng một lực rất nhẹ, chỉ mấy dòng thôi mà đủ dồn đối phương (tức quốc nạn tham nhũng cửa quyền) từ tư thế những quan cách mạng chuyển thành tự thế các phạm nhân, bị ép sát vào cái vành móng ngựa cứng như thép của toà án đạo lý và pháp lý:
Mới trên các báo “lề phải” thôi, y sì, không suy diễn mà đã rõ mười mươi chính quyền huyện Tiên Lãng, chính quyền thành phố Hải Phòng cố ý vi hiến, vi phạm pháp luật, bất chấp luật pháp, có nhiều cái sai, vừa trái luật vừa trái đạo lí, vô liêm sỉ, lèo lá, tráo trở tới mức không còn giới hạn, cố tình cưỡng đoạt, tước bỏ quyền lợi của người dân, hủy hoại tài sản của công dân, không nhằm vào lợi ích của quốc gia và nhân dân, không xứng đáng đại diện cho dân, lợi dụng lòng tin của nhân dân vào chính quyền để làm tổn hại tới quyền lợi của nhân dân, đẩy người nông dân lương thiện vào đường cùng và biến họ thành tội phạm…
Phương pháp đòn bẩy này còn được gọi một cách hình ảnh là “gậy ông đập lưng ông” , mà “ÔNG” to nhất là ông Hồ và ông Mác. Nhưng đòn bẩy là con dao hai lưỡi, như chiếc đòn sóc có hai đầu, có tác dụng hay phản tác dụng, hại cho đối phương hay hại cho mình là do bản lĩnh và trình độ của người sử dụng.
Trong bài viết nói trên đã hai lần Lê Hiền Đức mượn lời Hồ Chí Minh làm vũ khí.
Lần thứ nhất: “Trong bối cảnh ông(Vươn) càng nhân nhượng thì chúng càng lấn tới,…thử hỏi ngoài vùng lên, có súng dùng súng, có gươm dùng gươm, không có gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy gộc” ông Đoàn Văn Vươn còn cách nào khác?”
Câu nói chẳng những xoá toẹt lời buộc tội cho Đoàn Văn Vươn là kẻ “giết người” mà đặt ông Vươn vào vị trí tự vệ bất khả kháng như dân Việt Nam đã phải vùng lên chống lại Thực dân xâm lược Pháp vậy. Từ phi nghĩa trở lại tư thế chính nghĩa. Bác bênh vực luôn cả hành động dùng súng hoa cải, vì trong tay có gì buộc phải dùng nấy (súng hoa cải là thứ để ngăn, để doạ, để tự vệ). Lại gợi ý cho toàn xã hội một phương châm thiết thực mà nhiều người chưa hiểu. Thật vậy, “…vùng lên, có súng dùng súng, có gươm dùng gươm, không có gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy gộc” có nghĩa là hiện nay bất cứ ai cũng có thể góp phần chống quốc nạn, chống cái Ác, dù là người ngoài đảng hay trong đảng, cán bộ hay dân thường, ngoài nước hay trong nước, có tư duy triệt để hay còn tư duy cải lương, có Internet hay chưa có Internet, đang tại vị hay đã thành “nguyên”, đã bị bỏ tù hay còn là tù dự khuyết…vân vân…, ở vị trí nào thì dùng “vũ khí” ở chỗ ấy mà đánh “giặc”! Nghĩa là đừng đòi hỏi phải “nhất thể hoá” các lực lượng đánh “giặc” (nội xâm) hay phải thống nhất một phương thức đánh. Dùng “lời Bác” làm đòn bẩy như vậy chẳng tuyệt lắm sao? Lời hô hào này của cụ Hồ đúng trong mọi trường hợp, đặc biệt khi những người tử tế còn chưa có lực lượng mà phía cái Ác thì trùng trùng điệp điệp như bọn Thực dân!
Lần thứ hai dẫn lời cụ Hồ: “Nếu chính phủ làm hại dân thì dân có quyền đuổi chính phủ”, Câu này khẳng định DÂN QUYỀN dứt khoát cao hơn CHÍNH QUYỀN, Dân quyền là chủ, Chính quyền là công bộc của Dân, Chủ nhân thay công bộc là chuyện bình thường! Thế mà đã bao năm nay người dân cứ thấy bị quy tội “chống chính quyền” là sợ run như cầy sấy. Chính quyền là quyền thật sự, do dân bầu ra mà dân còn có quyền chống thì việc chống lại một đảng nào đó , dân chưa hề bầu, là việc nhỏ hơn nhiều, tại sao phải sợ? Người đảng viên lão thành Nguyễn Văn Trấn trong cuốn “Viết cho Mẹ và Quốc hội” đã nói thẳng: Đảng là gì mà không được chống? Chính lời cụ Hồ cho Dân “quyền đuổi Chính phủ” chỉ ra cho thấy tình trạng Dân chúng sợ Đảng, sợ Chính phủ là vô lý, Cụ Hồ đã cho ta chiếc đòn bẩy tuyệt vời.
Song, việc dẫn câu này của cụ Hồ cũng là con dao hai lưỡi. Cụ Hồ nói “dân có quyền đuổi chính phủ”, hay quá, nhưng muốn thực hiện quyền ấy Dân cần một điều khoản trong Luật, và cần một xã hội dân sự đủ mạnh nằm ngoài bàn tay của đảng và chính phủ để có thực lực, có hai điều kiện ấy Dân có thể “đuổi” một chính phủ rất ôn hoà chỉ bằng lá phiếu. Thực tiễn thế giới Cộng sản cho thấy, đã theo con đường Cộng sản thì hai điều kiện nói trên là cấm kỵ, chẳng nên trách gì riêng cụ Hô. Mong ước tốt đẹp mà không tạo được cơ chế dân chủ để thực hiện thì điển hình là danh ngôn của Mạnh Tử nói “Dân vi quý, xã tắc thứ chi, quân vi khinh”, nghe thì sướng mà thực tế thì thần dân và xã tắc muôn đời cứ là tài sản của vua, nô lệ của vua, đã mấy đời có được Minh quân ?. Yêu mến câu của Mạnh Tử là đúng, nhưng “trở về với Mạnh Tử” thì thật là điên.
Dẫn những lời nói đẹp của cụ Hồ làm đòn bẩy cho cuộc đổi mới hôm nay là khôn ngoan, nhưng thật sự muốn “trở về với Hồ Chí Minh” như một mô hình, một nền móng thì chỉ là lặp lại một vết xe đổ, lặp lại một ảo tưởng, giúp cho cái Ác luân hồi.
Những mơ xoá Ác ở trên đời
Ta phó thân ta với đất trời
Ác xoá đi, thay bằng cực thiện
Tháng ngày biến hoá, Ác luân hồi

(Trần Độ)
Tháng ngày “biến hoá” ? Hiểu “biến hoá” là sự tha hoá của những kẻ thiếu tu dưỡng đạo đức cần lên án thì thành anh Cải lương, hiểu “biến hoá” là sự tuột dốc nhân quả không thể khác của một sự chọn đường sai lầm mới là nỗi đau Trần Độ.
Thiết tưởng viết lời bình cho bài “Thế thiên hành đạo” của bác Lê Hiền Đức không gi đích đáng bằng bốn câu thơ “Ác luân hồi” này của vị Trung tướng quá cố.
Đòn bẩy cũng là trò chơi bập bênh, hai mặt, nhận thức không thấu đáo nhiều khi phản tác dụng. “Gậy đập lưng ai, gậy chống lưng(cho) ai?” là điều phải tính. PHẦN 2: Suy nghĩ về “Lỗi hệ thống”…
Trước những vấn nạn của xã hội hiện nay, đã là người hiểu biết ắt không ai coi đó là những mụn nhọt ngoài da, mà phải coi đó là căn bệnh trầm kha nên phải tìm nguyên nhân từ gốc rễ, từ “lỗi hệ thống”, từ cội nguồn….
Trong một chế độ Cộng sản lấy chủ nghĩa Mác-Lê làm nền tảng để đảng Cộng sản lãnh đạo đất nước một cách “trực tiếp, toàn diện và tuyệt đối” thì LỖI HỆ THỐNG không tìm ở trong Chủ nghĩa, trong lòng sự lãnh đạo của đảng Cộng sản thì tìm ở đâu? Nếu khuyên nhau coi đây là vùng không nên chạm đến thì xin im lặng cho khoẻ, đừng bày vẽ phản biện phản biếc làm chi cho mất thì giờ? Phải giải quyết ngay những vụ việc là cần thiết, nhưng khoanh giới hạn nhận thức trong những vụ việc cụ thể, trong một chính sách cụ thể, một thói hư tật xấu cụ thể chẳng những không chữa được “bệnh căn” mà vô tình còn che khuất tầm nhìn, hoặc tự bịt mắt, làm cho xã hội cứ bùng nhùng như chơi ú tim, chữa chỗ này hỏng chỗ khác, ngày một nặng thêm.
Hãy xem bác Lê Hiền Đức, một người hoạt động thực tiễn, chỉ đối mặt với những vụ việc cụ thể, mà thực tiễn tự nhiên dẫn bác đến những phản đề hết sức tổng quát, hoàn toàn ngược với các quan điểm tuyên huấn của chế độ.
Để đối phó với những bê bối, thối rữa của hệ thống, các quan tuyên huấn một mặt làm giảm mức nghiêm trọng bằng cách gọi đó là những thiếu sót, khuyết điểm…, mặt khác coi những khuyết điểm ấy chẳng qua là của cấp dưới, của những cán bộ thoái hoá, không chịu tu dưỡng rèn luyện, trái với đường lối chung, càng lên trên thì càng “trong sạch vững mạnh” hơn, lên đến lãnh tụ và chủ nghĩa thì vẫn cao đẹp, thiêng liêng như chiếc kim chỉ nam vậy. Đấy là quy trình che dấu khuyết điểm ở tầm vĩ mô.
Bác Hiền Đức thì khác. Về độ trầm trọng bác gọi thẳng những tội lỗi của cấp xã cấp huyện đang diễn ra khắp nước bằng đúng tên của nó là nạn “CƯỚP NGÀY”, sau đó bác chứng minh sự “cướp ngày” này gắn liền với cấp thành phố, cấp tỉnh. Bác viết:
“Con ơi nhớ lấy câu này – Cướp đêm là giặc, cướp ngày là quan”. Đối với ông Đoàn Văn Vươn và rất nhiều người dân lao động cần cù, chân chính khác, chính quyền huyện Tiên Lãng, thậm chí cả chính quyền thành phố Hải Phòng thật sự là bọn cướp ngày.
“Nhưng tôi nói rằng chính ‘thằng’ TỈNH là ‘thằng’ cướp đất, chính ‘thằng’ TỈNH là ‘thằng’ ăn đất của dân (trả lời đài BBC).

Quan trọng hơn, từ đó bác phóng chiếu bọn Cướp ngày ấy lên cấp Trung ương bằng đoạn viết như sau:
“chừng nào ông Đoàn Văn Vươn và những người thân của ông còn phải nằm trong vòng lao lí, còn chưa được bồi hoàn các quyền lợi về vật chất, tinh thần đã bị xâm phạm thì chừng đó tôi còn nhìn chính quyền trung ương của Việt Nam chỉ như là sự PHÓNG TO của chính quyền huyện Tiên Lãng, chính quyền thành phố Hải Phòng mà thôi”.
Về cơ bản, thực tiễn đang và sẽ còn diễn ra đúng như giả thiết mà bác lo ngại.
Khi cái đơn vị dưới cùng đã là một đám CƯỚP NGÀY thì nếu “phóng to” lên cấp Tỉnh và cấp Trung ương ắt phải là những bọn CƯỚP NGÀY to lớn hơn, không hơn không kém. Vế thái độ, nếu trước bọn Cướp ngày nhỏ ta đã phải “uất ức-căm thù” (chữ của LHĐ) thì đối với bọn Cướp ngày lớn, lòng “uất ức-căm thù” đương nhiên phải lớn lên theo chứ không thể giảm. Bác Hiền Đức mới “phóng to” đến cấp Trung ương thôi, chưa phải nơi cội nguồn, nhưng “nhà thực tiễn” nói như vậy cũng sáng lắm rồi.
Các quan chức Hải Phòng-Tiên Lãng đánh giá nhân dân vùng này rất tốt rất “thuần” (như cừu chứ gì nữa), gây gổ bất trị như gia đình anh Vươn chỉ là cá biệt. Cứ trong ý ấy mà suy, nếu cái thiểu số anh Vươn được giáo dục tốt theo “mấy điều Bác dạy” chẳng hạn thì toàn dân là tốt cả và xã hôi ổn định. Bác Hiền Đức phản pháo bằng một nhận định rắn như thép:
“Sáu mươi ba tỉnh thành phố ở Việt Nam thì có lẽ trong tay tôi phải đến từ 50 đến 52 tỉnh thành phố có dân bị mất đất.
“[Những vụ mất đất] giống như Đoàn Văn Vươn rất nhiều, nhưng Vươn là một kỹ sư, có trình độ cho nên anh ấy đi theo con đường như vậy.
“Vì bây giờ người ta chưa có trình độ, chứ nếu người ta có trình độ như ông Vươn thì sẽ còn nhiều Đoàn Văn Vươn nữa chưa không phải là một Đoàn Văn Vươn đâu
(trả lời BBC)
Bác Hiền Đức khẳng định hiện tượng nhân dân nổi lên chống bọn chính quyền “cướp cạn” là phổ biến khắp nơi chứ không cá biệt, càng ngày sẽ càng tăng lên chứ không giảm đi, dân trí ngày càng có trình độ sẽ càng “vùng lên”(chữ của LHĐ) quyết liệt như anh Vươn chứ không ôn hoà như lâu nay được nữa. Luận điểm này chống lại sự tuyên truyền của Đảng đến từng chi tiết, mặc dù bác Hiền Đức chỉ cảm nhận từ thực tế, không định lý luận gì hết.
Nhân việc bác Hiền Đức khẳng định anh Vươn vì “có trình độ” nên mới biết phản ứng quyết liệt ta cũng hiểu thêm về hai chữ Dân trí. Anh Vươn cũng chỉ là một nông dân có học, đâu phải trí thức uyên bác gì mà sao “Dân trí” nơi anh lại cao hơn nhiều “Trí thức chùm chăn” hay “Trí thức xoa vuốt” ? Chị Thương, vợ anh Vươn trước nỗi đau tan cửa nát nhà lại tuyên bố “Gia đình tôi chịu MẤT nhưng để cho xã hội ĐƯỢC”. Ý tưởng mới cao quý làm sao, Dân trí trong gia đình này mới cao quý làm sao? Thực tiễn cho thấy DÂN TRÍ không chỉ ở sự học hành, không lớn lên theo bằng cấp hay huân huy chương, mà trưởng thành trong những cuộc đấu tranh thực tế, bằng óc bằng tim, bằng xương bằng thịt, lấy chính chống tà, lấy thiện chống ác…
Lại bàn về chuyện địch-ta. Một trong những đặc điểm của chế độ Cộng sản là quan niệm địch ta. Bất cứ bài nghị luận chính trị nào của “lề phải” cũng không thể thiếu một kẻ địch, một bè lũ xấu xa nào đó cần phải trừng trị. Ta gọi đó là sự “phân tuyến” địch – ta. Sự phân tuyến càng quyết liệt thì gân cốt của chế độ càng cứng, càng xăn. Phân tuyến không được hay phân tuyến mù mờ thì chế độ lúng túng.
Bác Hiền Đức lại dùng câu ca từ kháng chiến chống Pháp làm điểm tựa:
Trong tay cầm khẩu súng dài
Ngắm đi ngắm lại, bắn ai thế này?

Trong cuộc chiến chống ngoại xâm thì ranh giới địch – ta rất rõ. Đến thời xây dựng đất nước trong hoà bình thì sự phân tuyến khác hẳn, cứ quen quy kết theo quán tính thì hỏng. Nếu chính quyền không dân chủ, không thực sự của dân-do dân-vì dân mà lại còn dung dưỡng nạn “cướp ngày” (để “chú phỉnh” kết với “cô đồn” ) thì địch – ta coi chừng lẫn lộn, dễ dàng hoán vị cho nhau.
Người chiến sĩ chống tham nhũng Lê Hiền Đức sống trong thực tế, nơi đầu sóng ngọn gió của cuộc đấu tranh chống nội xâm bảo vệ dân lành đã phát hiện ra cái điểm nút rất nan giải của lực lượng vũ trang.
Trong những cuộc tranh chấp với dân thì lực lượng vũ trang chủ yếu là công an. Nhưng phía công an thì “chỉ biết còn Đảng còn mình” chẳng coi dân ra gì. Còn dân nghĩ về công an thế nào, bác Hiền Đức nói tiếp: “Các ông cấp cao ngồi ở trong văn phòng, trong cơ quan kín cổng cao tường [có] lính gác, đi xe hơi, về xe hơi, biết đâu rằng ngoài chợ người ta chửi công an như thế nào. “Người ta bảo công an là ‘cướp ngày’ là ‘cướp cạn’.(trả lời đài BBC).

Anh Đoàn Văn Vươn bị phía Chính quyền khởi tố tội giết người, mới bị bắt để điều tra đã bị cạo trọc, mặc áo tù, theo ý công an rõ là tên phản động. Vậy mà bác Hiền Đức và phía dân coi anh Vươn chẳng những vô tội mà có công lớn trong việc trừng trị kẻ phạm pháp cướp ngày, mở mang đầu óc cho dân. Anh chính là người “Thế thiên hành đạo” tức thay trời hành đạo. Mới nghe thấy lạ, vì ông Marx là thuỷ tổ đẻ ra chủ nghĩa Cộng sản chưa bao giờ được gọi tên như thế. Nhưng bác Hiền Đức, một người Cộng sản suy tôn anh Vươn như thế chỉ vì anh là đại diện nổi bật của Dân, mà ý Dân là ý Trời. Tổ tiên vẫn suy tôn như thế, bác Hiền Đức đâu dám bịa ra?
Nhân vật ngược lại là sĩ quan công an Đỗ Hữu Ca, người chỉ huy cuộc càn quét khu đầm tôm của anh Vươn, với tất cả khoái cảm của viên tướng chỉ huy chiến dịch chống dân, một cuộc hành quân “đẹp tuyệt vời, đáng viết thành sách” thì phía dân coi anh ta là tên tội phạm chính, cần cách chức ngay và khởi tố. Dân quyền và Chính quyền ngược nhau đến thế là cùng.
Trong tình hình “địch-ta” cài răng lược như vậy thì lực lượng vũ trang phải “ngắm đi ngắm lại” thế nào cho trúng kẻ địch? Địch là người dân nghèo khổ mất đất hay lũ cướp ngày chỉ biết còn Đảng? Khó thật nhỉ, với người đang mặc áo công an?
***
Đọc bài “Thế thiên hành đạo” hôm nay, tôi không không khỏi giật mình, như đọc lại bài của chính mình viết ra cách đây 20 năm vậy. Tôi vẫn thường viết ra những luận điểm như vậy, tất nhiên bằng ngôn ngữ của một anh học khoa học tự nhiên. Khác hẳn với bác Hiền Đức, tôi không là dảng viên, chẳng kinh qua một sứ mệnh chính trị thực tiễn nào như bác, mà sự đúc kết sự đời lại giống nhau đến thế? Hoá ra Chân lý rất đơn giản, chỉ con đường nhận thức ra Chân lý là phức tạp, và có nhiều cách diễn tả Chân lý khác nhau.
Nhân sự đồng cảm này, cho phép tôi nhắc đến mấy ý kiến của mình liên quan đến suy tư về “Lỗi hệ thống”:
– Một chủ nghỉa ảo tưởng gồm những “lời có cánh”, người cùng khổ nếm vào như được bay lên, tưởng là thần dược. Nhưng đó là sự GIẢI KHÁT BẰNG THUỐC ĐỘC, sau khoái cảm của cơn khát được thoả mãn, chất độc ngấm vào xương tuỷ, không biết chữa cách nào.
– Chủ nghĩa Mác-Lê xuất phát từ một ảo giác VĨ CUỒNG LƯƠNG THIỆN, muốn làm lại hết thảy trần gian, ôm hết lịch sử và thế giới vào tay, sự “tham lam” của giấc mơ hành thiện tuy không thực tế nhưng thật dễ thương. Nhưng khi áp đặt giấc mơ ấy vào hiện thực thì từ LÒNG THAM DỄ THƯƠNG trong lý thuyết hình thành một LÒNG THAM ĐÁNG GIẬN, đáng ghét trong hiện thực, ngày càng không có đáy, nhất là tham quyền và tham…đất!
Nạn lộng hành và cướp đất đang hoành hành ở Trung quốc và Việt nam hiện nay chính là hiện thân của “LÒNG THAM CỘNG SẢN” không đáy ấy mà thôi.
– Nói như vậy không phải xã hội theo chủ thuyềt Cộng sản không có những thành tựu, công lao, trái lại có nhiều, có rất nhiều, nhất là để chống lại nguy cơ bị lịch sử đào thải. Nhưng như một toà lâu đài chót xây lầm trên cát hay trên núi lửa, thì mọi thiết kế đẹp đẽ ưu việt trong lâu đài ấy sẽ có số phận ra sao, nên dành sức làm gì với lâu đài ấy? Các nước Cộng sản Đông Âu là câu trả lời. Các nước Bắc Phi và Trung Đông có thể là hình ảnh tham khảo.
14/2/2012
Hà Sĩ Phu
________________
[1] Lê Hiền Đức – Thế thiên hành đạo:
http://nguyencuvinh.wordpress.com/2012/01/29/thich-qua-c%C6%A1-hom-nay-qua-nhi%E1%BB%81u-bao-vi%E1%BA%BFt-v%E1%BB%81-tien-lang
hoặc http://danlambaovn.blogspot.com/2012/01/thien-hanh-ao.html
[2] Bà Lê Hiền Đức, một công dân độc lập chống tham nhũng của Việt Nam, từng được tổ chức minh bạch thế giới trao giải thưởng. Hồi còn trẻ, bà là điệp báo mật mã cho Bác Hồ tại chiến khu Việt Bắc. Cái tên Lê Hiền Đức là tên do Bác Hồ đặt.
[3] Lê Hiền Đức đã dẫn lời của 12 vị sau đây:
Vũ Trọng Kim (uỷ viên Trung ương – Đảng cộng sản, phó chủ tịch kiêm tổng thư kí Uỷ ban trung ương Mặt trận Tổ quốc)
Lê Đức Tiết (luật sư, phó chủ nhiệm Hội đồng tư vấn về dân chủ và pháp luật của Uỷ ban trung ương Mặt trận Tổ quốc)
Đặng Hùng Võ (giáo sư, tiến sĩ, cựu thứ trưởng Bộ tài nguyên – môi trường)
Lê Đức Anh (đại tướng, cựu uỷ viên Bộ chính trị – Đảng cộng sản, cựu chủ tịch nước)
Nguyễn Quốc Thước (trung tướng, cựu uỷ viên Trung ương – Đảng cộng sản, cựu tư lệnh Quân khu 4, cựu đại biểu Quốc hội).
Phạm Xuân Thệ (trung tướng, cựu tư lệnh Quân khu I)
Huỳnh Đắc Hương (thiếu tướng, cựu phó chính ủy Quân khu Tây Bắc, cựu thứ trưởng Bộ lao động – thương binh – xã hội)
Trần Vũ Hải (luật sư)
Trần Công Trục (luật sư, cựu trưởng ban Biên giới chính phủ),
Đinh Xuân Thảo (tiến sĩ, viện trưởng Viện nghiên cứu lập pháp – Ủy ban thường vụ Quốc hội),
Phạm Thanh Bình (luật sư), Trương Anh Tú (luật sư)
Bùi Hoàng Tám (nhà báo)

http://anonymouse.org/cgi-bin/anon-www.cgi/http://danluan.org/node/11650

***
Hoà Vân -Tiên Lãng : một cơ hội bỏ lỡ

Việc đích thân thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng phải « vào cuộc » trong vụ Tiên Lãng cho thấy tầm quan trọng của vụ việc này vượt qua khuôn khổ một cuộc tranh chấp trong một địa phương, điều mà nhiều bài báo, phát biểu của các nhân vật từng giữ nhiều trọng trách trong chính quyền đã nói lên (mà Diễn Đàn đã phần nào phản ánh trong mục Thấy trên mạng).
Lạc quan?

Những « kết luận » của thủ tướng trong ngày 10.2 cũng đã được đón nhận với nhiều thiện cảm không chỉ trên các báo chính thống mà cả trên một số blog rất tích cực tố cáo chính quyền huyện Tiên Lãng trong suốt tháng qua, điển hình là lời bình sau của blogger nhà văn Nguyễn Quang Vinh :
« Ý kiến Trưởng thôn: Từ kết luận này, Thủ tướng sẽ báo cáo với Bộ Chính trị, Ban Bí thư về việc xử lý trách nhiệm cá nhân của Bí thư Thành ủy, Chủ tịch, Phó chủ tịch thành phố( Là những cán bộ do Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý) và các cá nhân khác. Và chỉ có ngay kết quả xử lý này vào ngày mai. Theo tin riêng, Thủ tướng cũng đã chỉ đạo Bộ công an khởi tố Vụ án thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng từ vụ việc Tiên Lãng. Khi đã khởi tố vụ án, các cá nhân liên quan từ cấp thành phố đến cấp dưới sẽ lộ sáng trách nhiệm cá nhân.
Và như kết luận của Thủ tướng, cưỡng chế trái pháp luật mới dẫn đến chống cưỡng chế của anh em Đoàn Văn Vươn, nghĩa là tội các anh ấy rất nhẹ, nói trắng ra là trắng án)
Nhiều bác nhà mình không phân biệt được kết luận vụ việc và kết quả xử lý. Đây là một kết luận rất tốt, mở đường cho rất nhiều động tác sau đó. Thủ tướng kểt luận như thế là mở ra nhiều quyết định xử lý và truy tố cá nhân. Về xử lý cán bộ, cán bộ cấp nào quản lý, cấp đó có trách nhiệm đề xuất. Cái gì cũng phải theo trình tự. Có bác nghĩ, cứ thế là Thủ tướng nói luôn, cách chức ông này, bỏ tù ông kia, không đúng như thế. Cái gì cũng phải bình tĩnh, cẩn thận. »

Nhưng « Bọ Vinh » có vẻ như đã quá lạc quan, bởi ngay trong câu chữ của bản « kết luận » có nhiều điều không ổn, mà nhiều bình luận khác đã chỉ ra.
Trước hết là về số phận của anh Đoàn Văn Vươn. Mặc dù đã nói rõ những sai lầm của huyện Tiên Lãng trong việc thu hồi đất và trong cưỡng chế (sai lầm đã đẩy anh Vươn vào hành động tuyệt vọng như đã biết), thủ tướng vẫn không rút ra kết luận thoả đáng rằng hành động cưỡng chế sai đó không còn là một hành động có tính « công vụ » mà chỉ là một hành động bạo lực thuần tuý dân sự, do đó anh Vươn có quyền tự vệ chính đáng. Câu nói « Kiến nghị các cơ quan tiến hành tố tụng xem xét tình tiết giảm nhẹ đối với bị cáo do các quyết định không đúng pháp luật của UBND huyện Tiên Lãng. » không báo hiệu điều gì tốt lành cho anh Vươn, khi người đứng đầu chính phủ vẫn gọi hành động của anh là “giết người và chống người thi hành công vụ”, trái với bản chất sự việc đã được chính ông nêu ra.
Thứ hai, mặc dầu đã chỉ rõ những sai trái của lãnh đạo thành phố Hải Phòng (– Chấp thuận đề nghị cưỡng chế thu hồi đất không đúng pháp luật của UBND huyện Tiên Lãng. – Khi vụ việc xảy ra chậm chỉ đạo làm rõ đúng sai và trách nhiệm của tập thể, cá nhân; báo cáo chưa đầy đủ – nghiêm túc với Thủ tướng Chính phủ; việc thực hiện cung cấp thông tin chưa kịp thời, thiếu chặt chẽ gây bức xúc trong dư luận), nhưng thủ tướng vẫn giao cho ban lãnh đạo này thực hiện những công việc phải làm để sửa sai. Ai có thể tin là ông đại tá Đỗ Hữu Ca, người đã bảo vệ việc phá huỷ ngôi nhà của hai anh em họ Đoàn, và còn cả gan lấp liếm cho rằng ngôi nhà đó chỉ là chiếc « chòi cá », phá hay không cũng không quan trọng gì, nay lại lãnh đạo công an Hải Phòng « khởi tố, điều tra và sớm đưa ra xét xử nghiêm minh theo đúng qui định của pháp luật việc phá dỡ nhà của ông Đoàn Văn Vươn. Đình chỉ công tác những cán bộ đã chỉ đạo phá dỡ nhà của ông Đoàn Văn Vươn. » ? Ai có thể tin vào năng lực và sự nghiêm túc của ông Đỗ Trung Thoại, phó chủ tịch UBND Hải Phòng, trong trách nhiệm tổ trưởng tổ công tác mà thành phố vừa thành lập để thực hiện các công việc mà thủ tướng đề ra, khi nhớ lại rằng ông này đã không một phút nghi ngờ, hấp tấp lập lại trước báo chí báo cáo của huyện Tiên Lãng rằng chính « những người dân quá búc xúc đã phá huỷ ngôi nhà của anh Vươn » ? Các ông Thoại, Ca đều là Uỷ viên ban thường vụ thành uỷ thành phố Hải Phòng. Còn ông bí thư thành uỷ thành phố Nguyễn Văn Thành, người gắn với nhiều vụ tai tiếng trong mấy năm qua, toàn những vụ dính tới đất đai ? Có vẻ như thủ tướng, đồng thời là Uỷ viên bộ chính trị, đã mau quên quyết tâm « chỉnh đốn đảng » mà nghị quyết Trung ương 4 khóa XI vừa qua đã coi như một « nhiệm vụ cấp bách ». Hay ông nghĩ rằng đảng uỷ Hải Phòng « vô can » trong các hành động sai trái của chính quyền Tiên Lãng ? Hay thực tế hơn, ông không nỡ/không thể hi sinh cái bậu sậu thành uỷ mà ông đã dày công xây dựng này, từ khi về Hải Phòng ứng cử Quốc Hội 15 năm trước (1997, liên tục cho tới nay) ?
Những điều không nói

Nhưng, ngoài những câu chữ có trong « kết luận », người ta còn có thể nghĩ tới những điều thủ tướng không nói tới hoặc chỉ phớt qua, không nêu rõ chính kiến của mình. « Ý tại ngôn ngoại », như ai đó vừa nhắc.
Một trong những vấn đề nổi cộm, mà chính đại tướng Lê Đức Anh đã phải nêu lên, là vai trò của quân đội trong việc cưỡng chế, trái với pháp luật. Dù trong buổi họp báo, ông bộ trưởng chủ nhiệm văn phòng chính phủ Vũ Đức Đam đã tuyên bố rằng « Thủ tướng đã kết luận: Việc huyện Tiên Lãng huy động lực lượng quân đội của Ban chỉ huy quân sự huyện Tiên Lãng tham gia cưỡng chế là không đúng pháp luật. », người ta tìm mỏi mắt trong bản « kết luận » chính thức cũng không thấy vấn đề này được nêu ra (thậm chí không có tới một chữ « quân » trong đó). Lãnh đạo bộ Quốc phòng cũng không được mời tham dự buổi họp ngày 10.2 tại văn phòng chính phủ, buổi họp chuẩn bị cho kết luận của ông thủ tướng. Có gì ngăn cản ông chính thức nhắc lại nguyên tắc cơ bản đó của nhà nước ? Ông cần để ngỏ một cánh cửa để có thể huy động quân đội vào những cuộc đàn áp sắp tới, nếu cần ?
Vấn đề thứ hai, trực tiếp gắn với vụ việc này hơn, chuyện luật đất đai và những hệ luỵ của nó. Bản « kết luận » mở đầu với việc thừa nhận những bất cập, mâu thuẫn trong các chính sách, văn bản liên quan đến việc quản lý đất đai, khiến cho « Nhiều vấn đề phát sinh trong quản lý và sử dụng đất đai chưa được điều chỉnh và xử lý kịp thời; khiếu kiện về đất đai chiếm trên 70% tổng số vụ khiếu kiện và có nhiều vụ việc kéo dài. ». Nhưng trong phần III, phần kết, thủ tướng chỉ yêu cầu :
1. Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố trong cả nước chủ động rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước về đất đai, nhất là việc thu hồi và cưỡng chế thu hồi đất bảo đảm theo đúng quy định của pháp luật. Đề cao trách nhiệm, tập trung giải quyết tốt các khiếu nại, tố cáo của công dân về đất đai.
2. Bộ Tài nguyên và Môi trường chủ trì phối hợp với các bộ ngành liên quan tiến hành rà soát, sửa đổi bổ sung các quy định về quản lý, sử dụng đất đai. Khẩn trương tiến hành tổng kết thực hiện Nghị quyết Trung ương 7 khóa IX về tiếp tục đổi mới chính sách, pháp luật đất đai để kiến nghị sửa đổi Luật đất đai cho phù hợp với thực tế tình hình và yêu cầu phát triển mới.
Điểm 1. chỉ là một yêu cầu chung chung, không có thời hạn, trong khi chỉ còn một năm nữa (2013) là hàng triệu hợp đồng giao đất cho nông dân cả nước sẽ hết hạn 20 năm mà luật đất đai 1993 qui định (và luật sửa đổi năm 2003 không thay đổi). Các cuộc thu hồi và cưỡng chế sẽ diễn ra, « theo đúng quy định của pháp luật », bất chấp công sức lao khổ mà hàng triệu hộ nông dân đã đổ ra trên mảnh đất thực ra là họ thừa hưởng từ cha ông họ. Nếu mỗi huyện chỉ cần có một người chịu không nổi sự tước đoạt, cướp công cướp của đó, sẽ có bao nhiêu « quả bom Đoàn Văn Vươn » (chữ của nhà báo Huy Đức) nữa nổ ra ?
Mặt khác, người đứng đầu chính phủ đã bỏ lỡ cơ hội này để nói lên chính kiến của mình về đạo luật mà nhiều người coi như thủ phạm chính của nạn cường hào ở nông thôn hiện nay, khi nó cho phép các quan chức địa phương nhân danh « sở hữu toàn dân » để tuỳ tiện thu hồi đất của nông dân để giao cho ai thì giao (chỉ cần có cớ quá dễ là tuân theo « quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất » của địa phương, phù hợp với « lợi ích công cộng, phát triển kinh tế »). Nhiều nhà nghiên cứu đã yêu cầu bãi bỏ khái niệm « sở hữu toàn dân » mà thực chất là sở hữu của các quan chức nhà nước và trở về với quan niệm truyền thống phân biệt đất công và đất tư của làng xã Việt Nam. Hoặc ít nhất, đề ra những thời hạn lâu dài (50, 70 năm hay hơn nữa) mà người nông dân được làm chủ mảnh đất của mình, kết hợp với những chế tài ngặt nghèo về những trường hợp nhà nước (trung ương hay địa phương) có thể trưng mua đất của công dân để phục vụ cho những công trình thực sự « công ích » (chẳng hạn, không được kể vào loại này những công trình kinh tế tư nhân như làm khu nhà ở, khu du lịch, nhà máy v.v. –trong trường hợp này nhà đầu tư chỉ có quyền thương lượng để mua đất chứ nhà nước hoàn toàn không can thiệp, không cưỡng chế ai). Tính chất « công ích » cũng cần được sự đồng thuận của người dân qua những thảo luận công khai, minh bạch, và bỏ phiếu thực sự dân chủ. Không đi sâu vào những lựa chọn đó, người ta cũng dễ thấy việc sửa đổi luật đất đai theo hướng ngăn chặn sự tuỳ tiện của các cấp hành pháp trung ương hay địa phương là một yêu cầu cấp bách để ngăn chặn tình trạng quan tham lại nhũng tràn lan ở khắp nước, mà « quả bom Đoàn Văn Vươn » chỉ là một biểu hiện của cái giới hạn cùng cực của sức chịu đựng của người dân.
Phần III của bản « kết luận » chính là phần mở ra để thủ tướng nhân vụ Tiên Lãng mà nói lên những suy nghĩ của mình trong vấn đề hệ trọng này. Dựa trên sự đồng thuận to lớn chưa bao giờ thấy của công luận đối với yêu cầu cải tổ luật đất đai trong hướng trả lại những quyền cơ bản của người nông dân đối với phương tiện sản xuất chính của mình – thể hiện qua cảm tình đối với anh Vươn-, ông hoàn toàn có thể nêu ra và khởi động quá trình cải tổ ấy. Sự đồng thuận này sẽ giúp ông vượt qua những sức ì, sức phản kháng của bộ máy. Sẽ giúp giải quyết một cách căn cơ và lâu dài nguyên nhân của 70% các khiếu kiện của người dân đồng thời là nguyên nhân chính của nạn cường hào ở nông thôn mà, với tư cách là người phụ trách chính về chống tham nhũng của Nhà nước, ông phải chống lại. Đó cũng là một cách thiết thực, cụ thể để thiết lập một cao trào dân chủ hoá đất nước.
Khi chỉ bằng lòng với việc giao cho Bộ Tài nguyên và Môi trường chuẩn bị « để kiến nghị sửa đổi Luật đất đai cho phù hợp với thực tế tình hình và yêu cầu phát triển mới. », khi chỉ yêu cầu các Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành « rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý nhà nước về đất đai », mà không kèm theo một gợi ý nào, thủ tướng đã bỏ lỡ một cơ hội cực kỳ thuận lợi để khẳng định tư cách chính khách có tầm nhìn xa của mình. Đó mới là điều đáng thất vọng nhất trong bản kết luận dù sao cũng không hoàn toàn tệ, nếu chỉ tính tới việc giải quyết ngắn hạn và cục bộ vụ tranh chấp ở Tiên Lãng.

H.V
http://anonymouse.org/cgi-bin/anon-www.cgi/http://www.diendan.org/viet-nam/tien-lang-co-hoi-bo-lo/

Để lại phản hồi »

Chưa có phản hồi.

RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: