Hoàngquang’s Blog

08/10/2010

Bùn đỏ từ khai thác bauxite – “bom bẩn” rình rập

Filed under: Chính trị- xã hội,Kinh tế — hoangquang @ 3:03 chiều
Tags:

Bùn đỏ từ khai thác bauxite – “bom bẩn” rình rập
Đăng bởi bvnpost on 08/10/2010
& Lời cảnh báo cho dự án bauxite của Việt Nam
Thanh Vân (tổng hợp)
Theo hãng tin AP, cảnh sát Hungary đã chính thức mở cuộc điều tra nguyên nhân dẫn tới vụ vỡ hồ chứa bùn đỏ, sau khi ban bố tình trạng khẩn cấp ở ba vùng phía Tây của nước này.
Chưa từng có trong lịch sử
Đây là một thảm hoạ sinh thái, mà Hungary, chưa từng trải qua và cũng là thảm họa sinh thái lớn nhất trong lịch sử chế biến nhôm và alumin xảy ra tại một quốc gia có truyền thống và giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực này.
Điều đáng lo ngại nhất là lịch sử công nghệ sản xuất nhôm và alumin chưa hề xảy ra chuyện một bể chứa bị vỡ khiến biển bùn đỏ tràn ngập các khu dân cư như trường hợp ở Hungary. Do đó, hiện tại, các chuyên gia chưa thể nói được gì về những hậu quả của dung dịch kiềm gây ra cho môi trường và hệ sinh thái, ngắn cũng như dài hạn.

Thảm họa bùng phát chiều 4/10 tại nhà máy sản xuất nhôm Ajka Timfoldgyar thuộc thị trấn Ajka, cách thủ đô Budapest chừng 164km về phía Tây Nam. Tính đến hôm qua, tổng cộng 1,1 triệu m3 bùn đỏ độc hại từ nhà máy này đã tràn ra một khu vực rộng tới 40 km2.
Dòng lũ bùn đỏ đã cuốn trôi hơn 270 căn nhà, xe cộ, phá hủy một số cây cầu. Ít nhất bốn người đã thiệt mạng, sáu người mất tích và 123 người bị thương, phần lớn bị bỏng do hóa chất trong bùn đỏ thấm qua quần áo. Trong số bị thương, 62 người đã nhập viện, 8 người đang nguy kịch.
Các chuyên gia thuộc tổ chức môi trường Greenpeace cho biết, ảnh hưởng của dòng bùn này có thể nghiêm trọng hơn vụ tràn cyanide tại Baia Mare ở Romania năm 2000, khi đó dòng nước bị nhiễm cyanide từ một hồ chứa của mỏ vàng chảy ra gây ô nhiễm dòng sông Tisza và Danube.
“Thảm họa này lớn gấp 7 lần sự cố xảy ra tại Baia Mare, ảnh hưởng lên hệ sinh thái rất rộng và mất nhiều thời gian để khử độc, vì các kim loại nặng và natri cacbonat là hỗn hợp độc hại rất nguy hiểm”, Katerina Ventusova, một chuyên gia về chất độc của Greenpeace nói.
Bộ trưởng Môi trường Hungary cho rằng đây là thảm họa tràn hóa chất nghiêm trọng nhất trong lịch sử của Hungary và ước tính phải mất một năm và hàng chục triệu USD để dọn sạch lượng bùn đỏ này.
Bùn đỏ còn gọi là “bom bẩn”

Bùn đỏ là hỗn hợp bao gồm các chất như sắt, mangan… và một lượng kiềm dư thừa phát sinh trong quá trình dung hòa, tách quặng Alumin. Xét trên góc độ môi trường, bùn đỏ là một loại chất thải rất độc hại, được ví như “bùn bẩn” hay “bom bẩn”.
Tuy vậy, các kim loại nặng độc hại, hoặc chất chì hay phóng xạ trong bùn đỏ không thực nguy hiểm đến tính mạng con người vì hàm lượng của chúng không đáng kể. Điều thực sự nguy hiểm và độc hại là lượng nước thải kèm theo bùn đỏ, xuất phát từ cách xử lý và lưu trữ bùn đỏ theo kiểu hiện tại, vì bùn đỏ trước khi thải và chôn lấp sẽ được rửa nhiều lần nhằm tận thu kiềm.

Dẫu vậy, lượng bùn thải cũng vẫn bị kiềm hóa ở mức độ rất đáng kể: cứ một tấn bùn đỏ lại đi kèm với 2-3m3 nước thải có nồng độ kiềm rất mạnh.
Đại diện các tổ chức công nghiệp ở Mỹ và Anh cho rằng, nếu được xử lý đúng đắn, loại bùn thải này không độc hại. Theo tiêu chuẩn EU, bùn đỏ từ quá trình luyện bauxite thành nhôm không bị coi là chất thải độc hại. Tuy nhiên, hiện trên thế giới chưa có nước nào xử lý triệt để được vấn đề bùn đỏ. Cách phổ biến mà người ta vẫn thường làm là chôn lấp bùn đỏ ở các vùng đất ít người, ven biển để tránh độc hại.
Nhà môi trường học Gergely Simon của Hungary đưa ra giả thiết, lượng bùn thải này được tích lũy suốt hàng chục năm qua nên có độ kiềm cực cao, pH lên tới 13, hơn cả loại thuốc tẩy mạnh nhất và gấp 1 triệu lần dung dịch trung hòa là nước tinh khiết.
Như vậy, đối với con người và động vật sống, một cách trực tiếp, dung dịch bùn đỏ có thể gây bỏng da, hoặc tổn thương nặng nếu vào mắt hay miệng, mà không được tẩy rửa nhanh chóng và kịp thời.
Đối với môi trường, bản thân chất kiềm không có tác động lâu dài tới môi sinh vì sẽ bị loãng đi khi hòa tan vào nước, tuy nhiên, kiềm trong bùn đỏ có thể tiêu diệt một phần thảm thực vật, làm hư hại diện tích đất canh tác. Đặc biệt, khi chảy xuống sông, bùn đỏ sẽ làm chết mọi sinh vật như tôm, cá…
Xử lý bùn đỏ trong dự án Nhân Cơ, Việt Nam
Theo một bản tin của TTXVN số ra ngày 1/12/2009, ông Ngô Tố Ninh, Phó Tổng giám đốc Công ty cổ phần alumin Nhân Cơ thuộc Tập đoàn công nghiệp Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV), cho biết, điều quan trọng nhất trong bản báo cáo tác động môi trường Dự án nhà máy sản xuất Alumin Nhân Cơ đã được Hội đồng khoa học tỉnh Đắk Nông thông qua, là các phương án xử lý, tái chế bùn đỏ trong quá trình khai thác quặng bauxite, sản xuất và luyện alumin ở Nhân Cơ mà dự luận quan tâm.

Theo đó, tổng lượng bùn đỏ gần 1,4 triệu tấn/năm (tương đương khoảng 945.000 m3), khi Dự án sản xuất alumin Nhân Cơ đạt 650.000 tấn alumin/năm. Đối với Dự án Nhà máy sản xuất alumin Nhân cơ, sẽ tiến hành xử lý bùn đỏ bằng phương pháp chôn lấp, sau đó tiến hành hoàn thổ, phục hồi môi trường. Bùn đỏ trước khi thải ra bãi sẽ được rửa ngược dòng 6 bước nhằm tận thu kiềm và alumin kèm theo bùn đỏ.
Hồ chứa bùn đỏ (rộng hơn 200ha) có các lớp chống thấm tốt để kiềm bám bùn đỏ không bị thẩm thấu vào nước ngầm, nước chứa trong bãi chứa bùn đỏ được thu gom và bơm hoàn toàn về Nhà máy.
Các thành phần bùn đỏ có hại cho môi trường được cách ly hoàn toàn, không để rò rỉ hay thẩm thấu gây ảnh hưởng tới môi trường; thành phần chất lỏng đi theo bùn đỏ hoặc sinh ra trong quá trình lưu trữ (như nước mưa hòa với bùn đỏ) sẽ được thu hồi, tái sử dụng tại Nhà máy alumin.
Hồ chứa bùn đỏ xây dựng phải đảm bảo các tiêu chí như: không gây ra hiện tượng thẩm thấu các chất ô nhiễm môi trường; lòng hồ phải được xử lý thi công và lót vải địa kỹ thuật hoặc vải nhựa có độ thấm đạt các yêu cầu của tiêu chuẩn, quy chuẩn của Việt nam đối với bãi chôn lấp rác thải nguy hại; không có hiện tượng phát sinh và phát tán bụi ra môi trường; đảm bảo khả năng hoàn thổ trả lại đất cho canh tác trong thời gian ngắn nhất với chi phí nhỏ nhất; không tiềm ẩn bất cứ khả năng gây thảm họa nào đặc biệt là khả năng vỡ đập gây ô nhiễm môi trường và nguy hiểm trên diện rộng…
Hồ thải bùn đỏ được lựa chọn là các thung lũng phía Nam khu vực Nhà máy alumin. Các đập ngăn sẽ được xây dựng để tạo ra các hồ thải theo các giai đoạn hoạt động của nhà máy. Tổng thể tích của các hồ theo tính toán đảm bảo được 30 năm vận hành cho nhà máy.
Xung quanh hồ sẽ xây dựng hệ thống kênh thu nước mặt, nước mưa từ lưu vực xung quanh để dẫn thoát ra khỏi phạm vi lòng hồ, đảm bảo lượng mưa xuống hồ chỉ là lượng mưa thu trực tiếp từ diện tích mặt thoáng của hồ.
T. V.
Nguồn: VNR500

http://boxitvn.wordpress.com/2010/10/08/bn-d%E1%BB%8F-t%E1%BB%AB-khai-thc-bauxite-bom-b%E1%BA%A9n-rnh-r%E1%BA%ADp/#more-14464
_________
Lời cảnh báo cho dự án bauxite của Việt Nam
Tác giả: Thanh Vân (Tổng hợp)

Tuy các dự án bauxite của chúng ta chưa đi vào sản xuất, nhưng sự cố trên có thể xem như lời cảnh báo”, ông Dương Văn Hòa, Phó TGĐ Tập đoàn than khoáng sản VN cho biết.
“Bom bẩn” đã công phá sông Danube
Hôm qua (7/10), dòng lũ bùn đỏ độc hại bị vỡ từ hồ chứa chất thải của nhà máy nhôm ở Hungaria đã đổ vào con sông lớn thứ nhì châu Âu, Danube.
Các giới chức môi trường và Liên minh châu Âu đều lo lắng về khả năng xảy ra một thảm họa sinh thái, ảnh hưởng tới nhiều nước, nếu dòng bùn thải này làm ô nhiễm con sông Danube.
Các nhà chức trách ở nhiều quốc gia thuộc hạ nguồn Danube, như Croatia, Serbia và Romania, hôm qua đã tiến hành kiểm tra dòng sông cứ vài giờ một lần và hi vọng lượng nước khổng lồ của dòng sông Danube sẽ làm bão hòa chất độc.
Theo tin của AP, dòng bùn đỏ đã lan tới nhánh tây của sông Danube vào buổi sáng. Đến chiều qua, thì dòng bùn đã chảy vào nhánh chính của sông.
Tuy nhiên, theo phát ngôn viên của cơ quan cứu hộ Hungary, Tibor Dobson, hiện “không có kim loại nặng trong nước uống” ở vùng bị ảnh hưởng.

Dobson cho hay, nồng độ pH trong dòng bùn đổ vào sông Danube đã giảm xuống mức khó có thể gây tổn hại thêm cho môi trường. Đến nay cũng chưa thấy cá trên sông bị chết.
Ông Gbor Figeczky, quyền giám đốc điều hành của Quỹ Bảo tồn thiên nhiên quốc tế (WWF) tại Hungary, cảnh báo rằng sau khi tràn xuống sông Danube, bùn thải có thể gây nên tác hại có quy mô quốc tế.
“Một số loài động vật và thực vật chết ngay lập tức, một số loài khác sẽ bị nhiễm độc trong thời gian dài do bùn độc tích tụ trong cơ thể chúng”, ông nói.
Hiện vẫn chưa rõ vì sao nguyên nhân nào khiến hồ chứa bùn đỏ của nhà máy nhôm bị vỡ, làm đổ 1,1 triệu m3 chất thải lên một vùng diện tích 40 km2. Ít nhất 4 người đã thiệt mạng, trong khi 3 người mất tích, 150 người khác bị thương.
Lời cảnh báo cho Việt Nam
Báo Thanh Niên sớm nay (8/10) đã dẫn lời ông Dương Văn Hòa, Phó tổng giám đốc Tập đoàn than khoáng sản VN (TKV) cho biết, “Tuy các dự án bauxite của chúng ta chưa đi vào sản xuất, nhưng sự cố trên có thể xem như lời cảnh báo để chúng tôi chuẩn bị kỹ lưỡng, thận trọng hơn trong khâu thi công”.
Theo thiết kế dự án khai thác bauxite tại khu vực Tây Nguyên, hồ chứa bùn đỏ được chia thành nhiều bậc đập. Giai đoạn 1 sẽ xây dựng 8 ô chứa bùn đỏ, kéo dài cho 12 năm sản xuất, công việc xây lắp tuần tự là xây ô thứ hai sẽ tiến hành thải ô thứ nhất, nhằm đảm bảo sự cố các hồ chứa không bị tràn bùn.

“Với thiết kế này, cứ một ô thải có một ô dự phòng, tức là thải một năm có một năm dự phòng các sự cố xảy ra. Việc xây lắp các ô chứa được tiến hành song song với xây dựng, hoàn thiện nhà máy”, ông Hòa nói. Dung tích mỗi ô chứa được lượng bùn thải ra trong khoảng 1,5 – 2 năm.
Ngoài ra, có một số phương án phòng tránh khác như điểm cuối hồ bùn đỏ có một cống chặn và cống này sẽ đóng chặt trong mọi trường hợp cần thiết nhằm chặn bùn tràn nếu có.
Cũng vẫn báo Thanh Niên dẫn lời ông Hòa, các dự án sản xuất alumin trong nước hiện nay đều sử dụng công nghệ Trung Quốc nhưng chuẩn quốc tế (theo tiêu chuẩn công nghệ Bayer). Được biết, cuối tháng 12 tới đây sẽ bắt đầu tiến hành chạy thử dây chuyền sản xuất alumin tại các dự án (Tân Rai, Nhân Cơ) của TKV.
Hiện tại, TKV đang chạy thử từng phần, theo trình tự nếu các nhà máy nước, điện, khí hóa chạy tốt mới tính đến sản xuất alumin.
Ông Hòa còn cho biết, việc đảm bảo an toàn cho môi trường cũng đã được tính toán kỹ lưỡng. Bùn chứa ở các ô sẽ lắng đọng, thu hồi pH để bùn khô dần và hoàn nguyên, sau đó sẽ đóng hồ, phủ lớp vải chống thấm cả bên trên và bên dưới, rồi rải lớp đất khoảng 1m lên trên.
Theo đó, cứ hai năm xả bùn sẽ mất ít nhất 3 năm để đất bùn hoàn nguyên lại thành đất tái sử dụng được.

http://vnr500.vn/2010-10-08-loi-canh-bao-cho-du-an-bauxite-cua-viet-nam

Nước Hungary trước thảm họa sinh thái tồi tệ nhất hạng

1 Phản hồi »

  1. kính mời các ông.
    nông dức mạnh
    nguyễn minh triết
    nguyễn tấn dũng
    nguyễn phú trọng
    hãy nhìn về boxite hungary,nền công nghệ kỹ thuật của họ không tồi ,kinh tế dất nước không thuộc nghèo khó,họ còn không chống dở nổi thảm họa của bùn dỏ khi sự cố xảy ra, gần 10 người chết 150 người bi thương,làng mạc ruộng vườn nhà cửa phố xá tan hoang,dời sống nhân dân lâm vào cảnh màn trời chiếu dất kinh hoàng,môi trường cây cỏ núi sông bi hủy diệt hoàn toàn,sự phá hủy từ con người cho dến môi trường thiên nhiên của bùn do boxite ,không có tiền bạc nào bù dấp dược từ vật chất dến tinh thần cho dù dó là một nước giàu có,nếu vn,kinh tế nghèo khó,công nghệ kỹ thuật lạc hậu,nhân tố những người thực hiện khai thác boxite lại tự cao nhưng trình dộ chuyên môn thực hư không rỏ?,nếu các hồ chứa bùn dỏ ở tây nguyên rơi vào hoàn cảnh như boxite hungary, nhân dân nghèo từ gần dến xa (cả miền nam)phải lâm vào thảm họa này?dời sống ra sao? ,trước thương vong và bịnh tật của nhân dân?ai là người nhận lấy trach nhiệm này?với hiện tượng bằng cấp học dại,học mau bằng tiền của người có trách nhiệm quản lý khai thác boxite tây nguyên,có bảo dảm tuyệt dối an toàn trong khai thác hay không?trước viễn ảnh của thảm họa do bùn dỏ boxite gây ra là có thật,lúc này các ông không thễ vô cảm trước sông chết cùa nhân dân vùng tây nguyên nói riêng,nhân dân miền nam nói chung,các ông nên sớm có quyết dịnh sáng suốt cho dừng khai thác boxite ngay lúc này,chờ nghiêm cứu khi nào có kết quả hợp lý và an toàn cao nhất từ phía các nhà khoa học dưa ra( các nhà khoa học nhiều thành phần, chứ không riêng của nhà nước dưa ra dâu nhé),khi ấy tiếp tục khai thác cũng không muộn,còn ngược lại mọi hậu quả sẽ không lường dược khi thảm họa bùn dỏ boxite xẫy ra,khi ấy sóng dậy khắp nước,ba dình có yên dược không?

    Phản hồi bởi thangkhosg — 11/10/2010 @ 2:06 chiều | Trả lời


RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: