Hoàngquang’s Blog

17/06/2010

– Dân Chủ, Tự Do và Pháp Quyền

Filed under: TỰ DO DÂN CHỦ NHÂN QUYỀN — hoangquang @ 9:54 sáng
Tags:

Nguyễn Đại

& Một cách nhìn về tự do
***
Khái niệm Dân Chủ nghe “to” thế nhưng rốt cuộc lại dễ hiểu. Thậm chí, ta có thể nhại thơ Đỗ Trung Quân, ai cũng hiểu, chỉ giả vờ không hiểu. Dù sao thì Dân Chủ đã được đưa lên hàng đầu rồi. Thế Tự Do thì sao? Dân Chủ hay đi liền với Tự Do, ít khi thấy hai khái niệm này đứng tách rời nhau. Thậm chí còn xuất hiện một số câu hỏi như “có thể có dân chủ mà không có tự do không?” hoặc “không dân chủ nhưng có tự do có được không?”. Thế là tôi táy máy đi tìm hiểu Tự Do là gì. Không ngờ lại phức tạp.

Đầu tiên là tra từ điển, mọi thứ bắt đầu bằng định nghĩa về mặt từ ngữ đã: Tự Do là trạng thái không bị giới hạn, ràng buộc. Tôi hiểu lời giải thích này đồng nghĩa với Tự Do là trạng thái muốn làm gì thì làm.

Thử đi một vòng các diễn đàn để xem dân mạng nói gì. (*)

Tự Do là Tự Do trong khuôn khổ.

Tự Do để mà loạn à.

Ông qua Mỹ chửi cha Washington thử coi công an nó có bắt ông vào tù không. Ở đó mà đòi Tự Do ngôn luận.

Thật đúng là cư dân mạng, với những nick ảo. Nói văng mạng, không cần suy nghĩ.

Tiếp theo, chúng ta hãy cùng nhìn lại quan điểm về Tự Do của một số triết gia.

Theo Kant, Tự Do không phải là tuỳ tiện, mà là sự Tự Do tuân theo các quy tắc mà lí tính đã tự đề ra. Ông cho rằng, một ý chí Tự Do là một ý chí trong khuôn khổ những quy tắc luân lí.

Với Locke, Tự Do là khả năng con người có thể làm bất cứ điều gì mà mình mong muốn mà không gặp bất kỳ cản trở nào.

Hegel thì cho rằng Tự Do là cái nhận thức được cái tất yếu.

Với bộ óc siêu việt, những định nghĩa của các triết gia bao giờ cũng làm đa số người dân cảm thấy mù mờ. Bài viết này nhằm giải thích hai chữ Tự Do sao cho dễ hiểu nhất, mục đích để càng nhiều người hiểu đúng về hai chữ Tự Do càng tốt. Bắt đầu từ định nghĩa trong từ điển, và dựa vào quan điểm của Kant, trong đó “khuôn khổ những quy tắc luân lý” chính là Pháp Luật. Đồng thời, tìm hiểu thêm về mối quan hệ của Dân Chủ, Tự Do và Pháp Quyền

* * *

Tự Do là được làm những gì mình thích.

Đúng, nhưng chưa đủ. Nếu dừng lại ở đó thì quả là loạn thật. Không có tiền nhưng thích ăn chơi nên cướp. Thấy nữ sinh mơn mởn, dục vọng nổi lên là “làm luôn”. Đang ngồi nhậu, giết nhau chỉ vì nhìn thấy ghét. Đèn đỏ hả, kệ, chạy luôn. Nếu nhân danh Tự Do để làm tất cả những gì mình thích thì ai còn dám đấu tranh cho Tự Do nữa. Và nếu vậy thì dân Việt nam có lẽ đang “Tự Do” nhất. Tự Do đang bị hiểu sai thành tùy tiện, bộc phát, mất kiểm soát. Trong khi trải qua hàng ngàn năm, loài người đấu tranh cho hai chữ Tự Do thiêng liêng. Bao nhiêu người đã hi sinh chỉ vì khát vọng Tự Do, từ những người thành công như Washington, Nelson Mandela, đến những người “thành nhân” như Luther King, Nguyễn Thái Học. Cũng bao nhiêu người nhân danh hai chữ Tự Do để huy động được sức mạnh toàn dân như Lenin, Mao Trạch Đông… Bên dưới quốc hiệu Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là ba từ (ba khát vọng của dân tộc): Độc Lập – Tự Do – Hạnh Phúc cơ mà?

Vậy thì Tự Do là được làm những gì mình thích nhưng không phải tất cả. Cái mình thích nhưng cá nhân khác không thích thì sao? Hoặc giả, cái mình thích và rất nhiều người cùng thích (ví dụ ăn cắp của công) thì sao? Họ cũng có Tự Do, ta cũng có Tự Do, nhưng hai ước muốn mâu thuẫn nhau thì giải quyết cách nào? Như vậy thì, Tự Do mà loài người đang mong muốn phải là của chung: Tự Do của cá nhân là được làm những gì mình thích nhưng không ảnh hưởng đến Tự Do của người khác.

Về lý thuyết thì ổn, nhưng thực tế, sẽ có những tranh cãi bất tận. Tất nhiên, không ai được nhân danh Tự Do để đánh người, ăn cắp, ngủ với nữ sinh vì những việc này rõ ràng có ảnh hưởng đến người khác. Nhưng cũng có việc, tôi thấy ảnh hưởng nhưng người khác thì không. Ví dụ như tôi Tự Do, tôi thích… cởi truồng đi ngoài đường chẳng hạn. Có ảnh hưởng đến Tự Do của ai không? Sẽ có người thấy chướng mắt (mất Tự Do). Vậy hành động của tôi làm ảnh hưởng đến Tự Do của người đó rồi. Nhưng ai chứng minh người đó bị chướng mắt? Ai được quyền phán xét rằng đúng là người đó bị chướng mắt, và kết luận rằng tôi không được làm vậy. Thế là pháp luật ra đời. Pháp luật sẽ quy định những gì không được làm. Và Tự Do là được làm tất cả những gì pháp luật không cấm, ta gọi là Tự Do hiến định (1). Và để đạt được hai chữ Tự Do, mọi việc phải căn cứ trên luật. Xã hội của những con người Tự Do là xã hội thượng tôn luật pháp, xã hội với Nhà Nước pháp quyền. Tự Do vì vậy càng làm xã hội đi vào trật tự, kỷ cương.

Nhưng vẫn còn những mâu thuẫn giữa Luật và Tự Do. Thời phong kiến cũng có luật vậy, nhưng dân đâu có Tự Do. Nguyên nhân là Luật phong kiến chỉ để bảo vệ giai cấp thống trị, luật một chiều. Luật do giai cấp thống trị tự soạn ra và ban hành, tự xét xử và tự thi hành luôn. Nếu người dân không được quyền bác bỏ một điều luật, cho dù nó rất vô lý (kiểu như “dân thường không được mặc áo đỏ như thời phong kiến, hoặc thời kỳ con cán bộ được ưu tiên điểm khi thi Đại học ở Việt Nam”), thì cũng không thể gọi là có Tự Do. Vậy thì, muốn Luật và Tự Do song hành với nhau để Luật đảm bảo quyền Tự Do của người dân thì cơ quan Lập Pháp (Quốc hội) phải vì dân, thậm chí phải chính là dân. Muốn có Nhà Nước pháp trị thì Quốc hội phải đủ mạnh và độc lập. Quốc hội phải thực sự là cơ quan Nhà Nước có quyền lực cao nhất. Muốn vậy, thì nhất thiết phải có Dân Chủ mạnh. Dân phải thực sự là chủ, quyền lợi của Dân phải được đặt trên quyền lợi của Đảng phái, của Nhà Nước. Nhờ Dân Chủ, Luật mới đúng là do nhân dân thông qua. Luật pháp lúc này giống như là một bản khế ước mà mọi người dân ký đồng ý thực hiện. Lúc đó, trên nguyên tắc, ai sống và làm việc theo pháp luật, người đó được Tự Do.

Nguyên tắc là thế, thực tế lại vẫn còn bất cập. Luật được toàn dân thông qua, đã được ban hành rồi. Thế nhưng vẫn có cảnh người không phạm tội mà bị mất Tự Do hoặc kẻ phạm tội thì nhơn nhơn ngoài xã hội. Vấn đề thuộc về cơ quan Tư Pháp. Có trường hợp, cơ quan Tư Pháp khách quan nhưng do năng lực kém nên đã định án sai. Trường hợp này cá biệt và hiếm xảy ra, vì quy trình tố tụng còn luật sư, còn phúc thẩm… Trường hợp thứ hai nghiêm trọng hơn, cơ quan Tư Pháp không khách quan, và không tôn trọng Luật. Trường hợp này hay xảy ra trong kiện tụng giữa người dân và cơ quan Nhà Nước. Tư Pháp độc lập, khách quan, công bằng sẽ đảm bảo quyền Tự Do của người dân – nếu thật sự vô tội. Nhưng nếu Tư Pháp nằm trong quyền kiểm soát của Nhà Nước thì Tư Pháp bảo vệ Nhà Nước. Và sẽ có thể một người vô tội bị ép có tội, và mất Tự Do. Vậy để đảm bảo nhà nước pháp quyền, cũng là đảm bảo quyền Tự Do, thì Tư Pháp phải độc lập và đứng dưới Luật. Thậm chí nếu Tư Pháp cho rằng hành vi của ai đó là đáng tội, nhưng luật chưa quy định thì chỉ còn cách phản ánh với Lập Pháp. Muốn Tư Pháp độc lập, thì một lần nữa, lại phải có Dân Chủ mạnh. Dân phải được quyền giám sát, thậm chí thay thế Tư Pháp, thông qua Quốc hội. Các phiên tòa phải có những Luật sư tự do, không nằm trong các Hội đoàn này nọ, để họ bào chữa mà không bị sức ép nào. Khi đó, sẽ không còn các phiên tòa mà thậm chí thân nhân bị cáo không được vào trong, phải xem qua hệ thống tivi bên ngoài. Cũng không còn các phiên tòa mà “vừa đọc, vừa thảo luận cái 45 phút trong 15 phút” (2).

Nói thế vẫn chưa đủ. Để đảm bảo quyền Tự Do thì không thể quên vai trò của cơ quan Hành Pháp. Giả dụ như Công an nghi rằng một người nào đó có tội, công an có quyền bắt giam hay không. Câu trả lời là không. Cơ quan Hành pháp không được quyền bắt giam ai đó khi Tư Pháp chưa kết luận họ có tội. Tôi không rành về các thủ tục tạm giữ, tạm giam nên không dám bàn. Mọi người có thể tham khảo thêm qua bài viết của luật sư Lê Trần Luật về vấn đề này. Ở đây, người viết chỉ muốn nhấn mạnh rằng khi Tư Pháp chưa kết luận họ có tội thì Hành Pháp, dù nghi ngờ – thậm chí biết chắc họ có tội – phải đối xử với họ như người vô tội. Ngược lại, dù Hành Pháp có khăng khăng họ có tội chăng nữa, nhưng Tư Pháp, nếu không chứng minh họ phạm tội, vẫn phải tuyên bố vô tội. Đó chính là thể hiện sự độc lập giữa 2 cơ quan này. Nếu Hành Pháp tùy tiện, người dân có quyền kiện lên Tư Pháp. Nhưng ai dám kiện Công an! Trong khi hiện nay, công an còn tùy tiện mời người ta đi làm việc, mời không đi thì xông vào nhà khiêng đi luôn. Sau đó thả về mà không có một giấy tờ nào, thậm chí đồ đạc, tư trang cũng bị tịch thu. Xin nhắc lại rằng “cho dù Công An cho ai đó là có tội, vẫn phải cư xử như người vô tội – cho đến khi có phán quyết của Tòa”. Lại một lần nữa, để đảm bảo điều này, phải có Dân Chủ mạnh. Chỉ khi có Dân Chủ mạnh thì cơ quan Hành Pháp mới chịu nằm ở dưới Luật. Ngoài ra, bắt người, tịch thu tài sản, cắt điện thoại, khi chưa có án là sai đã hẳn; mà không thi hành án khi án đã tuyên cũng là vi phạm quyền Tự Do. Trên các báo lề phải, ta thường thấy tình trạng “độc lập” kỳ dị của Hành Pháp là không thèm thi hành án (3).

Trên đây là một số suy nghĩ và quan điểm về Tự Do và Pháp Quyền, lồng trong đó là vai trò của Dân Chủ (Dân Chủ thật sự). Tự Do là được làm tất cả những gì mình thích mà luật pháp không cấm. Để đảm bảo quyền Tự Do thì phải xây dựng Nhà Nước Pháp Quyền với 3 cơ quan Lập Pháp, Tư Pháp, Hành Pháp độc lập, nếu không thì “tam quyền nhất lập, đồng lòng hại dân” (4). Muốn được thế thì phải có xã hội Dân Chủ đủ mạnh, người dân bầu ra, kiểm tra và giám sát hoạt động của ba cơ quan này. Qua đó, có thể thấy rằng 3 khái niệm Dân Chủ, Tự Do, Pháp Quyền tỷ lệ thuận với nhau. Thậm chí, khi cả ba đều đạt độ chín, người viết còn cho rằng 3 khái niệm trên là một, DÂN CHỦ = TỰ DO = PHÁP QUYỀN.

Ở đâu có Dân Chủ thì ở đó có Tự Do và Nhà Nước Pháp Quyền. Ở đâu có Nhà Nước Pháp Quyền thì ở đó, quyền Tự Do được đảm bảo. Ở đâu ta thấy người dân được Tự Do, ta nói quốc gia đó có Dân Chủ v.v…
Và ngược lại, tất nhiên!

_______________________

(1) Kể từ đây, hai chữ Tự Do có nghĩa là Tự Do hiến định.

(2) Văn của tác giả Hà Văn Thịnh thắc mắc về vụ xử bốn anh Định, Thức, Long, Trung.

(3) http://www.baodongkhoi.com.vn/?act=detail&id=10432,
http://www.baomoi.com/Info/TPHCM-Cham-thi-hanh-an-doi-nha-cho-o-nho/58/2954849.epi,
http://www.pctn.binhthuan.gov.vn/pages/home.asp?p=xem&g=1&m=2&n=1&j=433,
http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Cuoc-chien-thi-hanh-an-va-bi-kich-cua-mot-chap-hanh-vien-Ky-2/45135306/218/
http://www.baobinhdinh.com.vn/anninh-trattu/2009/9/81399/

(4) Tựa một bài viết của tiến sĩ luật Cù Huy Hà Vũ.

Tái Bút: 1. Quay trở lại các diễn đàn ở phần (*), ta thấy Tự Do là Tự Do trong khuôn khổ là câu “huề tiền” vì không có khuôn khổ nào vượt ra ngoài được Luật Pháp. Hoặc Tự Do để mà loạn à thì càng ấu trĩ – càng Tự Do lại càng trật tự, kỷ cương. Và bạn nào đó liên hệ giữa Tự Do ngôn luận với lại chửi cha Washington thì càng không đáng nói. Luật Pháp đã có điều khoản cấm xúc phạm, lăng mạ cá nhân!

http://danluan.org/node/5295

Một cách nhìn về tự do

Sinhviendicuaghe và tqvn2004
Tự do là gì?

Tự do của một cá nhân được giới hạn bởi tự do của các cá nhân khác xung quanh, giống như những quả cầu đặt cạnh nhau. Tùy thuộc vào hoàn cảnh và điều kiện khác nhau, bán kính của những quả cầu này sẽ nới rộng hay thu hẹp.

Tự do là quyền của một con người mà cho phép con người đó sống và mưu cầu hạnh phúc cho bản thân. Con người có quyền làm bất cứ việc gì để duy trì sự sống và mưu cầu hạnh phúc cho cuộc sống của mình. Chúng ta có thể làm việc để kiếm sống, chúng ta có thể dùng tiền của mình để mua sắm những gì mình thích. Chúng ta có thể nói lên những gì mình muốn nói, chúng ta có thể suy nghĩ những gì mình muốn nghĩ, chúng ta có thể làm bất cứ điều gì chúng ta thích. Đó là tự do.

Tự do có giới hạn của nó không, và giới hạn như thế nào?

Quyền tự do của mỗi người chỉ có thể bị giới hạn bằng quyền tự do của một người khác.

Nghĩa là bạn có thể làm bất cứ việc gì để bản thân được tồn tại và hạnh phúc, nhưng bạn không có quyền xâm phạm tới tự do của người khác để tìm lợi cho mình hay vì bất cứ lý do nào. Mỗi người có quyền tự do của cá nhân người đó, nhưng quyền tự do đó không thể xâm phạm vào quyền tự do của một cá nhân khác. Giới hạn tự do của mỗi con người cũng như những quả cầu đang lớn dần lên. Và tự do của những người khác cũng là những quả cầu đặt bên cạnh quá cầu đó. Con người có quyền phát triển quả cầu tự do của họ cho tới khi nó chạm vào những quả cầu tự do của người khác và nó phải dừng lại ở đó. Nếu không, hai quả cầu tự do sẽ va vào nhau và xảy ra xung đột.

Ví dụ bạn có thể đi làm kiếm tiền để nuôi sống bản thân, đó là quyền tự do của bạn và bạn không xâm phạm tự do của người khác. Nhưng nếu vì nuôi sống bản thân bạn mà bạn đi ăn cắp, cướp giật của người khác thì bạn đã vi phạm vào tự do của người ta.

Và luật pháp không phải là khuôn khổ để hạn chế tự do. Pháp luật chỉ là công cụ để bảo đảm quyền tự do của một con người. Cho nên những ai nói rằng “Tự do trong khuôn khổ của pháp luật” là sai hoàn toàn. Không gì có thể làm khuôn khổ cho tự do của một con người trừ sự tự do của những người xung quanh.
Tự do ngôn luận

Tự do ngôn luận là tự do nói về những điều gì mình cảm giác được, nói về những gì có thật, hoặc nói để làm vui, tóm lại là nói tất cả những gì một cá nhân muốn nói, tất cả những gì mang tới niềm hạnh phúc cho cá nhân đó, họ có thể nói. Nhưng một khi lời nói của họ gây tác hại tới cho một cá nhân nào đó, lời nói đó đã xâm phạm vào quyền tự do của cá nhân kia. Vì vậy, quyền tự do ngôn luận là quyền được nói, phổ biết tất cả những gì mình thích với điều kiện lời nói đó không gây thiệt hại tới bất cứ một cá nhân nào khác.

Vu khống: vu khống là những lời nói không thật về một cá nhân khác mà làm ảnh hưởng tới tiếng tăm, quyền lợi, hạnh phúc của cá nhân đó. Khi vu khống một người thì người vu khống đã xâm phạm tới quyền tự do của người bị vu khống. Vì vậy vu không khống phải quyền tự do. Còn nếu như những việc đúng với sự thật mà gây hại tới cá nhân khác thì không bị coi là vu khống.

Lừa đảo: Lừa đảo là hành động cho thông tinh sai lạc cho một cá nhân nào đó mà gây thiệt hại nhất định cho cá nhân đó thì đó không phải là quyền tự do. Ví dụ như một người la lên “cháy nhà rồi!” trong một rạp hát làm cho những người khác hoảng sợ thì đó là lừa đảo. Những người trong nhà hát bị hoảng sợ vì thông tin sai lạc đó đã mất đi niềm vui khi xem hát thì họ đã bị xâm phạm tới quyền tự do. Ở đây tôi không nói tới vệc một người bạn lừa một người khác trong lúc đùa chơi. Nhưng khi lừa đảo với một chủ đích là đùa giỡn mà làm cho người bạn kia thấy khó chịu thì cũng là một hành động xâm phạm quyền tự do của người khác.

Khiêu dâm: Khiêu dâm là dùng những hành động, hay từ ngữ làm khơi dậy dục vọng của con người. Hành động khiêu dâm làm cho người bị khiêu dâm có đòi hỏi dục vọng và cần thỏa mản nó. Khiêu dâm làm mất đi sự cân bằng tâm sinh lý của đối tượng, ảnh hưởng tới sự phát triển bình thường của trẻ em, nên nó cũng là một hành động xâm phạm tự do con người.
Tự do báo chí

Tự do báo chí cũng như tự do căn bản của con người. Nghĩa là không thể bị ràng buộc bởi luật pháp – nó chỉ bị giới hạn bới những quyền tự do căn bản của con người. Báo chí có quyền được đăng tải tất cả những thông tin, nhưng những thông tin đó không thể xâm phạm tới quyền tự do của bất cứ một cá nhân nào trong xã hội. Nghĩa là như đã nói trên, báo chí không thể vu khống, lừa đảo hay có nội dung khiêu dâm. Và luật pháp chỉ có thể bảo vệ quyền tự do báo chí cùng với quyền tự do cá nhân của mỗi công dân chứ không thể kiếm chế những quyền tự do này.

Tóm lại nói về tự do thì nói cả ngày cũng không hết. Nếu nói chi tiết thì còn rất nhiều quyền tự do, nhưng căn bản của tự do là được làm tất cả những gì mình có thể, miễn là không được xâm phạm tới tự do của những cá nhân, hay đoàn thể khác. Một điểm nữa rằng tự do của mỗi con người phải được phát triển tự nhiên và tự những quyền tự do của mỗi cá nhân sẽ cân bằng lẫn nhau mà tạo ra một xã hội tự do. Không ai có quyền ràng buộc, tạo ra khuôn khổ tự do cho người khác, nhằm nới rộng tự do cho riêng mình.

Tự do của một cá nhân được giới hạn bởi tự do của các cá nhân khác xung quanh, giống như những quả cầu đặt cạnh nhau. Tùy thuộc vào hoàn cảnh và điều kiện khác nhau, bán kính của những quả cầu này sẽ nới rộng hay thu hẹp. Nếu bạn sống một mình trên hoang đảo, quả cầu tự do của bạn sẽ nới rộng ra vô cùng: muốn đái bậy, phá phách, chửi bới gì là tùy ở bạn.

Nhưng nếu bạn đang đứng ở giữa một ngã tư đèn đỏ đông đúc ở Hà Nội, thì quả cầu tự do của bạn sẽ bị thu hẹp lại. Bạn không thể tùy tiện vung tay vung chân đụng vào người khác, không thể tùy tiện la hét, chửi bới hay bấm còi ồn ã làm ảnh hưởng tới người khác. Bạn có thể vẫn làm, vâng, nhưng như thế những người xung quanh có thể phản ứng lại vì quả cầu tự do chính đáng của họ đã bị xâm phạm. Trong trường hợp này, pháp luật được dùng để phán xử ai là người xâm phạm tự do của người khác, nhằm bảo vệ tự do của người kia.

Tương tự, chúng ta cũng có những quả cầu kích thước khác nhau giữa tự do tư tưởng, tự do ngôn luận và tự do hành động. Quả cầu tự do tư tưởng sẽ là vô tận, bởi những điều bạn nghĩ trong thâm tâm là của riêng bạn, không hề đụng chạm tới ai. Bạn có thể nghĩ về những thứ quái dị nhất, bệnh hoạn nhất mà không ai có quyền ngăn cản.

Quả cầu nhỏ hơn là tự do ngôn luận. Bạn có thể viết về những gì mình nghĩ, bảo vệ quan điểm của mình, với điều kiện bạn không phá vỡ hay gây ảnh hưởng tới quyền lợi và tự do của người khác. Vu khống là một ví dụ điển hình, bằng lời nói bạn đã đụng chạm tới quyền lợi chính đáng của người khác, và như thế là phạm luật. Bạn có quyền nghĩ xấu về người khác trong thâm tâm, nhưng chưa chắc bạn đã có quyền phát biểu điều đó ra trước công chúng, nếu như không có những chứng cứ vững chắc để khẳng định đó là sự thật.

Quả cầu nhỏ hơn nữa là tự do hành động. Bạn có thể dọa đánh một người trên blog của mình mà không phạm pháp, nhưng ra đường đánh người đó thật thì chắc chắn sẽ gặp rắc rối với pháp luật. Bạn suy nghĩ về những thứ quái dị bệnh hoạn thì được, nhưng thể hiện chúng trong cuộc sống bằng hành động cụ thể thì rất có thể bạn sẽ phải vào bệnh viện tâm thần hoặc nhà tù. Do đó, hãy cẩn thận với hành động của mình 😀

Tự do không đến miễn phí (Freedom isnt’ free). Nếu bạn không bảo vệ quả cầu của mình thì quả cầu của người khác sẽ lấn át và chiếm không gian tự do của bạn – thu nhỏ nó lại. Bạn để yên cho ông hàng xóm béo má bợp tai mình một vài lần, thì dần dần không gian tự do của bạn sẽ nhỏ hơn của ông ta. Hay nếu bạn để cho tổ chức hay chính phủ tùy tiện áp đặt không gian tự do của mình, thì chẳng mấy chốc bạn sẽ thành nô lệ cho họ. Tự do chỉ cân bằng khi cả hai phía nỗ lực hết mức để bảo vệ tự do cá nhân của mình. Và bạn có quyền chính đáng để bảo vệ không gian tự do đó!

http://danluan.org/node/578

Advertisements

%(count) bình luận »

  1. trong che do xa hoi chu nghia chi co DAN NGU,DAN CAM,DAN DIEC,DAN NGHEO,DAN DOI,SINH HOAT DOI SONG NHAN DAN DUOC TINH DUNG TINH DU THEO KINH TE THI TRUONG,TIEN LUONG THI DUOC THUA HUONG THEO DINH HUONG XA HOI AN CUOP, LAM GI CO DAN CHU,TU DO VA PHAP QUYEN?

    Bình luận bởi thangkhosaigon — 19/06/2010 @ 5:35 sáng | Phản hồi


RSS feed for comments on this post. TrackBack URI

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: